maliozdogan78

1. Çocu?unuzda dikkat eksikli?i oldu?unu kabul ediniz

Çocu?unuzun di?er çocuklara oranla bazy zorluklary oldu?unu bilmelisiniz. Gerçe?i gizlemeye çaly?mak ve sorunlary konu?maktan kaçmak, çocu?unuzda sadece ‘ondan rahatsyz oldu?unuz' ve ‘memnun olmady?ynyz' fikrini do?urur. Bu sorunun dikkat eksikli?i, okul ba?arysyzly?y ile seyreden gerçek bir tybbi sorun oldu?u bilinmelidir. Sorunun en erken dönemde bilinmesi ve kabul edilmesi onunla etkili ve faydaly mücadele edilmesini sa?layacaktyr.

2. Evde bazy aly?kanlyklar ile kural ve takvime ba?lanan i?ler olu?turun

Çocu?un ya? ve geli?im düzeyine göre bazy günlük aktivite ve i?lerin aly?kanlyk haline gelmesini sa?layyn. Bu i?lerin kurallaryna ve yapylaca?y saatleri belirleyin. Kuralda ve zamanda taviz vermemeye çaly?an. Evde uyulmasy gereken bu kurallara sizin gibi çocu?a bakan bakycynyn ve di?er aile bireylerinin de uymasy gerekir. Bu yakla?ym ya?amyn bütün alanlarynda kurallaryn hakim oldu?u ho?görüsüz ve tavizsiz bir ortam olu?turmak ve her faaliyeti takvime ba?lamak olarak anla?ylmamalydyr. Böyle bir ortam ya?amy çekilmez hale sokar ve zaten kurallara uyma ve aly?kanlyk kazanma konusunda zorluk ya?ayan çocu?u tamamen kar?y gelmeye ve uyumsuzlu?a itebilir. Ev içindeki kurallarynyz zaman içinde çocu?un ya?y büyüdükçe ve ihtiyaçlary de?i?tikçe de?i?tirilmelidir.

Di?er taraftan ilkokul dönemi ve sonrasynda evde olu?turmaya çaly?ty?ynyz kural ve aly?kanlyklar konusunda çocu?unuz ile konu?un ve tarty?yn. Karar alma a?amasynda onun da katkylaryny isteyin. Birlikte aldy?ynyz bir karara çocu?unuzun uymasy daha kolay olacaktyr. Dikkat sorunu olan bir çocu?a koyaca?ynyz kurallar temel ve olmazsa olmaz nitelikte olmalydyr. Bu nedenle fazla sayyda ve detaylara inen kurallar koymayynyz.

3. Çocu?unuza ya?am boyu onu sevece?iniz ve ona ba?ly oldu?unuz dü?üncesini verin

Anne baba olmanyn en hassas ve can alycy noktalaryndan biri de çocu?a onu daima sevece?inizi ve ba?ly oldu?unuzu hissettirmenizdir. Çocu?unuz ho?lanmady?ynyz bir ?eyler yapsa da onu kayytsyz ?artsyz sevdi?inizi dü?ünmelidir. Çocu?a sadece uyumlu davrandy?ynda sevgisini belli eden ve onu ödüllendiren anne babalar mutlak mutlak sevgi anlayy?yndan uzaktyrlar. Sevgilerini ?arta balamalary ve çocu?a bu mesajy vermeleri ili?kiyi zedeler ve telafisi mümkün olmayan yaralar açar.

4. Çocu?unuza zaman ayyryn ve onunla birlikte olmaya çaly?yn

Çocu?a verece?iniz en de?erli ve en önemli hediye onunla birlikte oldu?unuz ve istedi?i eylemleri beraberce yapty?ynyz zaman dilimleridir. Çocu?unuzla her gün bir müddet tüm i?inizi byrakyp, tamamen onu hedef alarak ilgilenmelisiniz. Her çocuk için aranan ve istenen bu tablo özellikle dikkat sorunu olan çocuklar için daha çok önem kazanyr. Öz güvenleri az, çevresi tarafyndan sevilmedi?i ve istenmedi?i duygusu ya?ayan çocuklar daha fazlaca ilgi beklerler. Önemli olan çocukla geçirdi?iniz sürenin uzunlu?u de?il, ili?kinin kalitesidir. Yli?ki kysa süreli olsa dahi vakit dolu dolu geçiyor ve çocuk bundan zevk ve haz alyyorsa hedefe ula?my? demektir. Yoksa ak?ama kadar anne baba ile beraber olan ancak kendisine bir dakika dahi olsa özel vakit ayrylmayan çocuklar bu ili?kiden gerekli ve yeterli doyumu alamazlar.

Çocukla geçirece?iniz bu zaman dilimi içinde onun seçti?i faaliyetleri tercih ediniz. Çocuklaryn anne babalary ile oynamayy ne kadar sevdiklerini bilirsiniz. Birlikte oyun oynarken onun seçti?i oyuncak ve aletleri kullanmanyz ve sabyrla bu oyunu devam ettirmeniz gerekir. Onun oyun dünyasyna dy?ardan girip bozgunculuk çykaran ki?i olmayyn. Çocu?unuzla birlikte geçirece?iniz zamanlarda yapabilece?iniz ortak faaliyetler ?öyle syralanabilir.

· Sizin aktif katylymynyzla birlikte oyun oynama,

· Birlikte dy?ary çykmak, tiyatro, sinema, oyun bahçesi vb. yerlere gitmek,

· Hikaye ve masal kitaby okumak,

· Sohbet etmek, konu?arak payla?mak,

Çocu?unuzla ilgilendi?iniz bu kysacyk süre içinde ba?ka ?eylerle ilgilenmeyiniz. Örne?in, televizyon seyreder ya da gazete okurken çocu?unuzla oynayamazsynyz. Bunu yapmaya çaly?manyz hem sizi hem de çocu?unuzu rahatsyz eder. Çocuk yalnyz onunla ilgilendi?inizi ve yalnyz ona zaman ayyrdy?ynyzy dü?ünmelidir.

5. Di?er zamanlar da önemlidir

Çocu?unuz ile aktif olarak ilgilendi?iniz sürenin yanynda di?er zamanlarda nasyl tavyr takyndy?ynyz da önemlidir. Çocuklar anne babalryndan kendilerine vakit ayrylmasyny talep ettiklerinde genellikle “?u an de?il, çok me?gulüm, belki daha sonra” gibi cevaplar alyrlar Bu “daha sonra”ise bir türlü gelmez. Siz gerçekten o an me?gul olabilir ya da tüm yorgunluktan sonra gazetenizi okumak üzere henüz oturmu? olabilirsiniz. Ancak çocuk için sizin yapty?ynyz i? önemli de?ildir. O sizin verdi?iniz cevaptan “anne babam benim isteklerim gelince çok me?gul oldu?unu söylüyor, acaba benden daha önemli olan ?ey nedir?” sorusunu çykaryr. Bu nedenle sadece çocukla yo?un ilgilendi?imiz dönemler de?il, di?er zamanlarda önem kazanyr. Çocu?un isteklerine cevap vermek demek, onun her iste?ini yerine getirmek anlamyna gelmez. Yste?i dinlemeniz ve makul nedenlerini anlatarak geri çevirmeniz, ba?tan savma ve dinlemeden reddetmeye göre oldukça yararly ve ili?kiyi zedelemeyen bir tutumdur.

6. Çocu?unuzla konu?urken ve onu dinlerken göz göze gelmeye çaly?yn

Gerekirse göz göze gelebilmek için onunla konu?urken çömelin. Özellikle dikkat sorunu olan çocuklar konu?urken göz göze gelmekten kaçabilirler. Çocu?unuz konu?urken size do?ru dönmesini ve gözünüze bakmasyny hatyrlatabilirsiniz. Anacak ysrarcy olmayyn. Siz onunla, göz göze bakarak konu?ursanyz bir müddet sonra o da size bakarak konu?acaktyr. Böyle konu?manyz verdi?iniz mesajyn daha iyi algylanmasyny sa?lar.

7. Çocu?unuza yumu?ak bir ?ekilde ve saygyly davranyn

Ba?yryp ça?yrma, alay etme, devamly söylenip ba?ynyn etini yeme ve i?nelemeler çocu?un kendini de?ersiz hissetmesini sa?layarak davrany? sorunlaryny arttyrmaktan ba?ka i?e yaramaz. Kendisi ile alay edilen, sürekli nasihatte bulunulan ve tarty?ylan her çocukta bazy sorunlaryn olu?masy beklenir. E?er çocu?unuz tarty?mayy uzatyyor ve tarty?makta ysrar ediyorsa, ondan uzakla?manyz en yararly davrany? olabilir anacak bu tutumunuzla çocu?un söylediklerini kabullendi?iniz mesajyny vermemeye dikkat ediniz. Siz çocukla tarty?maya ve sürtü?meye girmeyiniz. E?er hakly oldu?unuzu dü?ünüyorsanyz onun sözlerini kabul etmedi?inizi ifade ediniz. Kazanylmasy gereken bir sava? içinde de?ilsiniz. Sürtü?meyi azaltacak geri adymy atabilmeyi ve havanyn yumu?amasyny sa?lamayy becermelisiniz.

8. Sabyrly olun

Dikkat eksikli?i olan bir çocu?unuz var ise çocu?unuzun kendini kontrol edebilme yetisinin az oldu?unu kabul etmelisiniz. Çocu?unuzun kasten ve sadece sizi sinirlendirmek için bazy davrany?lar sergilemedi?ine inanynyz. Sabyrly davranmanyn çocu?unuza verece?iniz en güzel hediye oldu?unu biliniz. Aslynda anne babanyn sabyrly davranmak dy?ynda ba?ka bir ?ansy da yoktur.

9. Çocu?unuza onu sevdi?inizi gösterin

Ba?yny syvazlamanyz, omzuna elinizi atmanyz, ellerini tutmanyz, kucaklamanyz ya da bir öpücük kondurmanyz, çocu?a onu sevdi?iniz mesajyny vermenizi sa?layan önemli tavyrlardyr. Gün içinde çocu?unuza en az bir iki defa onu sevdi?inizi söyleyiniz. Bazy anne babalar çe?itli bahaneler ileri sürerek çocuklaryna kar?y sevgilerini göstermekten kaçynyrlar. Sevgi ihtiyacy yeterince doyurulmamy? her çocuk kendini bo?lukta hisseder, özgüveni geli?mez. Çocu?a onu sevdi?inizi göstermenin tek yolu onu öpmeniz ve kuca?ynyza almanyz de?ildir. Güzel bir söz, yerine göre hafif bir gülümseme yeterli olabilir. Sevginin açy?a vurulu? biçimi a?yrylyktan ve abartydan uzak olmalydyr. Anne babanyn çocu?una verece?i sevginin ko?ulsuz olmasy gerekir. Sevgiyi ?arta ba?lamak yani ?unu yaparsan seni sevece?im ya da sevmeyece?im gibi sözlerle sevgiye synyrlar koymak do?ru de?ildir.

10. Çocu?unuzun olumlu bir davrany? ve ba?arysyny gördü?ünüzde onun ho?una gidecek övücü sözler söyleyin

Dikkat eksikli?i olan çocuklar aileleri tarafyndan sürekli ele?tirilir ve yargylanyrlar. Oysa onlaryn be?enilmeye ve övgüye daha fazla ihtiyaçlary vardyr. Oysa özgüvenleri az bu çocuklaryn deste?e ihtiyaçlary vardyr. Güzelliklerin desteklenmesi, ancak onlaryn be?enildi?inin övgüyle ifade edilmesiyle olur.

11. Duygularynyzy çocu?unuzla payla?yn

Çocu?unuzla konu?urken ya?ady?y zorluklary anlady?ynyzy ve zaman zaman benzer zorluklary sizin de ya?ayabildi?inizi, örne?in; bazen dikkatinizi toplamakta güçlük çekti?inizi anlatmalysynyz. Böylece onunla ayny duygulary bazen sizin de ya?ady?ynyzy dü?ünmesini sa?layabilirsiniz.

12. Çocu?unuzun mükemmel olmasyny beklemeyin ve ondan mükemmel olmasyny istemeyin

Çocu?unuzun, eri?kinler dahil herkesin hata yapabilece?ini bilmesini sa?layynyz. Ondan kusursuz olmasyny beklemeyin. Yapty?y ufak hatalary büyütmeyin. Bazy zamanlar hatalary görmemezlikten gelmeyi ba?aryn.

13. Çocu?unuza güvenin ve ona güvendi?inizi belli edin

Çocu?unuza inanyp güvenmelisiniz ki o da kendine inansyn ve güvensin. Ona sürekli yanly?lar yapan biri gibi muamele etmeyin. Onun hata ve yanly? yapmasyny bekleyen bir tutum içine girmeyin. Böyle yakla?ymlar çocu?unuzda var olan öz güven azly?yny daha da peki?tirecek ve olumlu davrany?laryn ortaya çyky?yny engelleyecektir. Çocu?un her an suç i?leyecek potansiyel bir suçlu gibi görülmesi, onu suça te?vik edici büyük faktörlerden biridir.

14. Çocu?unuzda var olan olumlu özellik ve kabiliyetlerin ortaya çyky?yny te?vik edin

Her çocu?un kendine özgü kabiliyet ve becerileri oldu?unu unutmayynyz. Dy?arydan bakty?ynyzda çok a?yr davrany? sorunlary olan çocuklaryn dahi isterseniz güzel özelliklerini bulup ortaya çykarabilirsiniz. Ancak anne ve babalar çocukla ya?adyklary sorunlar ve çocu?un olumsuz davrany?larynyn sürekli gündemde olmasy nedeniyle çocuktaki güzellikleri ke?fedemeyebilirler. Davrany?lary nedeniyle sürekli ele?tirilen, a?a?ylanan çocuklaryn kendilerinden var olan güzel davrany?lary ortaya çykarmalaryny bekleyemezsiniz.

15. Çocu?unuza ho? olmayan isimlerle hitap etmeyin

Kendisine sürekli aptal, tembel, yaramaz, inatçy, beceriksiz gibi isimler takylan çocu?un zamanla böyle birisi oldu?unu kabullendi?ini görürsünüz. Bu a?amadan sonra çocuktan davrany?laryny de?i?tirmek için çaba sarf etmesini bekleyemezsiniz. Çocu?un onurunu zedeleyici bu tür isimlendirmelerin çocu?un duygu dünyasynda derin yaralar açmasy kaçynylmazdyr.

16. Çocu?unuzla sava?mayyn

Anne baba olarak sizlerin amacy çocu?unuzdaki davrany? sorunlaryny en aza indirmeye çaly?mak olmalydyr. Bunu yaparken kendinizi bir sava? alanynda gibi hissetmemelisiniz. Çocu?unuzla mücadele halinde olmak ve ortada kazanylmasy gereken bir sava? varmy? gibi davranmak çocu?a yakla?ymynyzdaki en büyük hata olacaktyr. Kendi do?rularynyzda tavizsiz bir biçimde ysrarcy olmanyz ve bunu adeta bir onur meselesi haline getirmeniz, sorunun çözümsüz hale gelmesine neden olur.

Kaynaklar
Doç. Dr. Mücahit ÖZTÜRK
Kaynak: Popüler Psikiyatri / Ocak-?ubat 2006

lotte2002

Bu önemli bilgiler için te?ekkür ederiz sa?olun

aslımaslı

Bu konu hakkynda yigenimle sorun ya?yyorduk, payla?ymynyz sayesinde sykyntymyza bir nebzede olsa çözüm oldunuz te?ekkürler çaly?malarynyzda ba?arylar.

__________________

tülin ayden

bilgileriniz için çok tşk ederim.öncelikle ailenin çocuğun bu durumunu kabullenmesi gerek.ama nedense kabul etmiyorlar.ilerleyen yaşlardada bu sorun büyüyor.